İLK ENDİŞE: YENİDOĞAN BEBEKLERDE SARILIK
Yeni doğum yapan annelerin yaklaşık ilk bir hafta içerisinde endişe duydukları ilk konu, bebeklerinin göz beyazı ve derilerinin sarı renkli bir durumda olmalarını gözlemlemeleridir. Yeni doğan sarılığı olarak adlandırılan bu durum yeni doğan bebeklerde meydana gelir.
NEDENİ NEDİR?
Yenidoğan sarılığına neden olan kanda kırmızı kan hücrelerinin (alyuvar) karaciğer tarafından parçalanması sonucu bilirubin adı verilen pigment maddesinin yüksek miktarda bulunmasıdır.
Bilirubin karaciğer tarafından vücuttan elimine edilir. Yeni doğanın karaciğeri, vücutta biriken bu sarılık maddesini vücuttan uzaklaştırması biraz zaman alır. Bu süre zarfında bilirubin maddesi vücutta birikir.
YENİ DOĞAN SARILIK TÜRLERİ
FİZYOLOJİK SARILIK
Sarılığın bazısı yenidoğanın hayatının genellikle 2. gününde meydana gelir. 4. ve 5. gün civarı sarılık zayıflar ve 1. hafta sonunda kaybolur. Teknik olarak bilirubin düzeyleri %10-16 mg arasındadır.
PATOLOJİK SARILIK
Bilirubin, ilk hafta içinde vücutta % 17mg’dan çok yüksek ise bu tehlikeli bir durumdur ve patolojik sarılık olarak adlandırılır. Bu kadar fazla miktar bebeğin beyni için toksik olabilir ve kalıcı beyin hasarına yol açabilir.
Patolojik sarılık anne ile bebek arasındaki kan grubu, bebekteki bazı enfeksiyonlar yada karaciğerdeki bazı yapısal kusurlar nedeni ile de oluşabilir.
PREMATÜRE SARILIK
Prematüre sarılık, çoğunlukla erken doğan bebeklerde oluşur. Çünkü erken doğan bebekte karaciğer tam olarak gelişmediğinden dolayı görevinin yapamaz ve bilirubin düzeylerinin kontrol altına alamaz.
ANNE SÜTÜ SARILIĞI
Anne sütündeki belirli bir bileşik birkaç bebekte sarılığa neden olabilir. Genellikle 4. gün sonunda oluşur. Ancak bazen, yüksek seviyelere ulaşarak uzayabilir. Bu durumda emzirmeye 2 gün için ara verilir. Bu sayede beslenme sarılığı azalmaya başlar. Daha sonra tekrardan emzirmeye devam edilir.
TEDAVİ
Fizyolojik sarılık durumunda spesifik bir tedavi gereklidir. Bebekteki herhangi bir komplikasyon veya sarılıktaki ani bir artış izlenmelidir. Bebeği sadece sabah ve akşam yarım saat kadar güneşte bekletmek yeterlidir. Bebek çok fazla güneş ışığında ve uzun süre güneşte bekletilmemelidir. Bu durum bebeğinizin hızla susuz kalmasına ve aynı zamanda güneşte yanmasına yol açabilir.
FOTOTERAPİ
Bilirubin kolaylıkla floresan veya doğal ışık tarafından, suda çözünen türüne dönüştürülür ve bu, daha sonra bebek tarafından kolayca atılır. Bebeğin gözlerini ışıktan korumak için bez türü bir şey örtülebilir.
KAN AKTARIMI (DEĞİŞİMİ)
Fototerapi tarafından kontrol edilmeyen aşırı durumlarda, bilirubin pigmenti yüksek kan, normal içeriğe sahip kan ile değiştirilir.
