Bronşiektazi bronşların iyileşmeyen, düzelmeyen genişlemesidir. Bronş ve çevre dokusunda ödemli bir harabiyet vardır.
Bronşiektazi çocukluk yaş grubunda başlar. Bronşların dar olması, alveol denilen hava keselerinin birbirleriyle olan yakınlığı ve çevresel hava dolaşımının iyi olmaması, akciğerin kolayca büzülmesi ve bronş duvarı yumuşaklığı bronşiektazi oluşumunu kolaylaştırır.
Nedenleri::
Bazı hastalarda konjenital (doğumsal) bronşiektazi görülebilir, bronş gelişiminde bir duraklama vardır. Kistik gelişim olur ve kistin enfekte olması ile bronş duvarında harabiyet olur. Nadiren trakeo bronkomegali nedeniyle alt bronşlarda genişleme meydana gelebilir.
Bronşiektazi genelde kronik akciğer enfeksiyonu sonu akut hale gelir. Sebebi bilinmemektedir. Enfeksiyon ile hava yollarının tıkanması en çok düşünülen nedendir. Kızamık, boğmaca ve pnömoni sonu bronşiektazi olur. En sık görülen bronşiektazi nedenlerinden biri kistik fibrozisdir. Yabancı cisim aspirasyonu, tüberküloza bağlı bronkopulmoner lenf nodu, rekürren ve kronik akciğer enfeksiyonu, tümörler, akciğer absesi, lokalize kistler, allerji ve astma bronşiektaziye sebep olabilir.
İmmün yetmezliklerde bronşiektazi görülür. Mide reflüleri kronikleştiğinde bronşiektaziye sebep olabilir. Konjenital kalp hastalıklarında bronşiektazi gelişebilir. Boğmaca sonu reverzibl veya yalancı bronşiektazi gelişebilir.
Bulgular:
Öksürük ve mukoprülan balgam vardır. Ufak çocuklar balgamı yutarlar. Fizik aktivite ve durum değişikliği öksürüğü başlatır. Alt solunum yollarında düzelmeyen, tekrarlayan enfeksiyon vardır. İştahsızlık, huzursuzluk, kilo alamama mevcuttur. Daha sonraları akut alevlenme devrelerinde balgamda ufak bir bulaşıdan yaygın kanamaya kadar giden kan tükürme olabilir. İyileşme ve tekrarlamalar ile seyreder. Fizik muayene bulgusu azdır veya yoktur. Çomak parmak 1 yıldan fazla devam eden bronşiektazide olur. Krepitan ve bronşial raller duyyulur. Atelektazi ve pnömoni bulguları vardır. İlerleyen bronşiektazide dispne, gelişme geriliği tabloya ilave olur.
Bronşiektazide akciğer filminde patognomik bulgu yoktur. Akciğerin bir segmentinde bronş genişlemiştir, lineer çizgilenme vardır. Ağır olgularda filimde bal peteği görünümü vardır. Bronkografi tanı için önemli bir tetkiktir, son yıllarda bilgisayarlı tomografi yerine kullanılmaktadır. Bu bronkografi kadar hassas bir yöntem değilse de daha güvenle kullanılacak bir testtir. Xenon inhalasyonundan sonra bilgisayarlı tomografi daha hassas bir tanı yöntemidir.
Her bronşiektazi şüphesinde veya tespit edilince sinüzit, tüberküloz, astma, immün yetmezlik, siliyer disfonksiyon, kistik fibrozis, diğer allerjik hastalıklar araştırılmalıdır
Young sendromu sinüzit ve bronşiektazi ile seyreder, çocukta semptomatiktir. Azospermi görülebilir. İleriki yaşlarda pulmoner semptomlar olmamaktadır, çomak parmak nadiren görülmektedir.
Sarı tırnak sendromu plevral effüzyon, lenfödem ve tırnakta sarı renkle giden, nadir görülen bir bronşiektazi nedenidir.
